Człowiek jest to istota stadna to znaczy, że żyje wśród
ludzi i potrzebuje innych żeby być w pełni człowiekiem. Żyjąc w społeczeństwie
wpływamy na innych gdyż jesteśmy jednocześnie nadawcami jak i odbiorcami. Temu
wpływowi podlega się przez całe swoje życie.Zainteresowani tym tematem na pewno
będą ci, którzy nie chcą być naciągani i nie chcą, aby manipulanci dążył do
osobistych korzyści kosztem innych ludzi.
Jedna z definicji wpływu: Wpływ społeczny to oddziaływanie,
w wyniku, którego jednostka, grupa czy jakaś inna instytucja wywołuje zmiany w
sferze poznawczej, emocjonalnej lub/i behawioralnej człowieka. Wpływ społeczny
może być świadomym, intencjonalnym zabiegiem, może on być także działaniem
nieświadomym dzieje się tak wtedy, gdy podmiot nie zdaje sobie sprawy z tego,
że jego zachowanie wpływa na sposób myślenia, emocje czy zachowanie drugiego
człowieka.
Osobiście mało z tego wyniosłem, dlatego spróbuje to jakoś
uprościć
Moja definicja: Wpływ objawia się gdy jednostka lub grupa(
zorganizowana lub niezorganizowana) dokonuje lub chce dokonać zmiany w naszym
zachowaniu, na które wpływa wiele bodźców, a także sposób naszego myślenia, Ten
wpływ może być zarówno pozytywny (przeciwdziałanie nałogom) jak i negatywny
(wyzysk kosztem drugiej osoby). Wyróżnia się też świadomość, czyli działanie w
celu zmiany myślenia wybranej osoby ale i nieświadomość wpływu, co przejawia
się tym, że osoba zdaje się nie mieć świadomości że jej działania wpływają na
świadomość osób z otoczenia.
Na czym opiera się manipulacja
Techniki wpływu na innych mają rozmaite formy. Każda z nich
opiera się na jednej podstawowej regule sterującej. Techniki manipulacji
ludzkim zachowaniem opierają się na pewnych psychologicznych regułach. Kiedy
stykamy się z innymi ludźmi musimy na ogół jesteśmy zmuszeni na
podejmowanie decyzji, dlatego z przyczyn oszczędności czasu nasz mózg
stara się skrócić sobie pewne czynności. Stąd bierze się pewna mechaniczność
decyzji, działanie na zasadzie bodziec – reakcja. Większość form manipulacji
daję się zaklasyfikować do jednej z sześciu kategorii:
Wzajemność
Jest to najbardziej rozpowszechniona reguła postępowania.
Mówi o tym, że powinniśmy odwzajemnić się za otrzymane dobro. Jest to stan,
który jest dla człowieka nieprzyjemny, dlatego stara się on spłacić dług.
Ponadto człowiek jest w stanie zrobić dużo więcej niż wynikałoby to z prostej
wymiany byle tylko uwolnić się od tego uczucia. Reguła ta
jest przestrzegana i bardzo mocno wpajana w procesie wychowania. Na
regule wzajemności opierają się dwie techniki
Pierwsza polega na zrobieniu komuś przysługi i odczekaniu
jakiegoś czasu by poprosić go o przysługę która może być nawet niewspółmierna
do tej którą my wyrządziliśmy.
Druga opiera się na metodzie mniejszego zła tj. "Duża prośba
- Wycofanie - Mała prośba" z tym że głównie chodzi tu o to, aby
uzyskać przyzwolenie na "Małą prośbę". Działać ma tutaj zasada "
ja ustąpiłem – ty powinieneś", ale "Duża prośba" musi
być realistyczna do spełnienia inaczej nie wezmą nas na poważnie i taktyka nie
zadziała.
Jest to jedna z zasad rządzących naszym postrzeganiem świata. Opiera się ona na
tym, że jeśli pierwsza z pokazywanych rzeczy różni się od drugiej to widzimy ją
jako bardziej różną niż kiedy widzielibyśmy ją jako tą pierwszą. Inaczej mówiąc
nasze postrzeganie rzeczy, ludzi i zjawisk zależy od porównania z innymi. Tę
metodę wykorzystuje marketing, zaczynając prezentację od rzeczy najdroższych,
przez co kolejne tańsze rzeczy wydają się być jeszcze tańsze niż ocenilibyśmy
je nie widząc je w losowej kolejności.
Niedostępność
Reguła opiera się na fakcie, iż człowiek pożąda najbardziej tego, co jest
niedostępne. Wynika to z ogólnie przyjętego systemu wartości, że im czegoś
jest mniej tym jest to cenniejsze. Jest to niemal mechaniczna reakcja.
Bardzo często wykorzystuje się to przy wszelakich promocjach:"czas
promocji ograniczony" albo "ilość produktów ograniczona".
Zarówno technika "Kontrast" jak i "Niedostępność"
znakomicie zwiększają dochody ze sprzedaży a szczęśliwi nabywcy owładnięci
szałem takich promocji później zastanawiają się dlaczego nabył coś, co jest tak
naprawdę zbędne. Aukcje i licytacje również korzystają na tych trikach bo w
końcu chodzi tam o rywalizacje i świadomość, że za chwilę dane dobro może
zostać nabyte przez kogoś innego i straci się niepowtarzalną okazję. Podczas
licytacji najczęściej tracimy rozum co sprawia że nie liczy się już to że
przepłacamy, bo chodzi tu o chęć zwycięstwa. Przed działaniem tej reguły
trudno jest się bronić, ponieważ pobudzone zostają silne emocje. Takie
pobudzenie powinno być dla nas sygnałem, że powinniśmy ochłonąć i dopiero wtedy
podjąć decyzje, inaczej możemy się nieźle przejechać.
Podobieństwo
Reguła podobieństwa polega na obserwacji otoczenia oraz zachowań w nim
panującym, zwłaszcza kiedy jesteśmy w sytuacjach niejednoznacznych, niepewnych
lub niejasnych. Kiedy nie do końca wiemy jak mamy się zachować, obserwujemy jak
zachowują się inni i bierzemy z nich przykład. Szczególnie mocno naśladuje się
ludzi u których widzimy podobieństwo do nas samych. Zasada ta jest całkiem
rozsądna i naśladowanie innych często pozwala poradzić sobie w sytuacjach dla
nas nowych i niepewnych. Zasada podobieństwa bywa używana w reklamach do
nakłaniania do uległości za pomocą dostarczania dowodów: "XY osób wybrało
właśnie nas, więc i ty dołącz". Ta zasada niesie ze sobą niejakie ryzyko
znane jako „znieczulica społeczna” polegające na nieudzielaniu pomocy. Jest to
widoczne zwłaszcza w dużych skupiskach ludzi, gdzie często jest wielu świadków
przemocy, ale bez reakcji. A to właśnie, dlatego, że ilość świadków powoduje
takowe myślenie: „skoro inni tak postąpili znaczy, że tak należało i dlaczego
to właśnie ja miałbym reagować”. Najlepszym sposobem na doprowadzenie do
uzyskania pomocy jest zwrócenie się do konkretnej osoby i uczynienie jej tym
samym odpowiedzialną. Postawmy się na miejscu ofiary. Miło by było patrzeć na
tłum bezradnych ludzi którzy są jedynie obserwatorami ?